هزینههای دوره و تعداد تولید را وارد کنید تا بهای ساخت کل، بهای هر واحد، ترکیب هزینهها و سود هر واحد با قیمت فروش خودتان را همان لحظه ببینید.
فرمول بهای تمامشده تولید
صورت بهای ساخت نشان میدهد هزینه مواد و نیروی کار چطور به بهای محصول تکمیلشده میرسد.
فرمولبهای کالای ساختهشده = مواد مستقیم + دستمزد مستقیم + سربار + کالای در جریان اول دوره − کالای در جریان پایان دوره − بازیافت ضایعات
جمع مواد مستقیم، دستمزد مستقیم و سربار را هزینههای تولید جاری میگویند. کالای در جریان اول دوره از دوره قبل به این دوره آمده و به هزینه اضافه میشود. کالای در جریان پایان دوره هنوز تکمیل نشده است، پس از بهای محصول تکمیلشده کسر میشود.
برای محاسبه قیمت تمامشده هر واحد، بهای کالای ساختهشده بر تعداد واحد سالم و تکمیلشده تقسیم میشود.
مواد، دستمزد و سربار را درست تفکیک کنید
اگر هزینهها را اشتباه طبقهبندی کنید، بهای یک محصول کمتر و بهای محصول دیگر بیشتر از واقع درمیآید.
مواد مستقیم
مواد قابل ردیابی به محصول، مانند ورق مصرفی یک قطعه
دستمزد مستقیم
دستمزد کسانی که مستقیماً روی محصول یا سفارش کار کردهاند
سربار ساخت
انرژی، استهلاک، تعمیرات، سرپرستی و هزینههای غیرمستقیم کارخانه
بهای اولیه
مواد مستقیم + دستمزد مستقیم
بهای تبدیل
دستمزد مستقیم + سربار ساخت
هزینههای اداری، بازاریابی، توزیع و مالی جزو سربار ساخت نیستند و در صورت سود و زیان بعد از سود ناخالص میآیند.
مثال عددی بهای تمامشده هر واحد
نمونه پیشفرض ماشینحساب یک دوره با هزار واحد محصول سالم است.
۲۰۰ میلیون تومان مواد، ۸۰ میلیون تومان دستمزد و ۱۲۰ میلیون تومان سربار روی هم ۴۰۰ میلیون تومان هزینه تولید جاری است. با افزودن ۲۰ میلیون موجودی اول دوره و کسر ۱۵ میلیون موجودی پایان دوره و ۵ میلیون بازیافت ضایعات، بهای ساخت همچنان ۴۰۰ میلیون تومان است.
از تقسیم ۴۰۰ میلیون تومان بر ۱٬۰۰۰ واحد، بهای هر واحد ۴۰۰ هزار تومان بهدست میآید. با قیمت فروش ۵۵۰ هزار تومان، سود هر واحد ۱۵۰ هزار تومان، حاشیه سود حدود ۲۷ درصد و مارکآپ حدود ۳۸ درصد است.
تفاوت COGM، COGS و قیمت فروش
این ابزار بهای ساخت محصولات تکمیلشده را حساب میکند. بهای کالای فروشرفته و قیمتگذاری مرحلههای بعدیاند.
فرمولبهای کالای فروشرفته = موجودی کالای ساختهشده اول دوره + بهای کالای ساختهشده دوره − موجودی کالای ساختهشده پایان دوره
COGM بهای همه محصولاتی است که طی دوره تکمیل شدهاند و COGS فقط سهم محصولاتی که واقعاً فروخته شدهاند. قیمت فروش علاوه بر بهای محصول باید هزینههای دوره، ریسک، ظرفیت استفادهنشده، مالیات و سود هدف را نیز پوشش دهد.
کارخانه چندمحصولی و جذب سربار
در کارخانه چندمحصولی، هزینههای کارخانه را بدون مبنای مصرف و بهطور مساوی بین محصولات تقسیم نکنید.
سربار را ابتدا به مرکز هزینه و سپس با محرک مناسب به محصول یا سفارش تخصیص دهید. ساعت کار ماشین برای تولید ماشینمحور، ساعت کار مستقیم برای تولید کاربَر (متکی بر نیروی انسانی) و تعداد دفعات تولید (بچ) یا دفعات راهاندازی برای هزینههای راهاندازی خط میتواند مبنای مناسبتری باشد.
ظرفیت بلااستفاده و سربار جذبنشده را جدا گزارش کنید تا کم شدن حجم تولید بهای استاندارد محصول را بهطور مصنوعی مخدوش نکند.
مبنای محاسبه و محدودیت نتیجه
فرمول، ورودیها و فرضهای اصلی را در همین صفحه آوردهایم. نتیجه برای برآورد و کنترل اولیه است و نه جای بررسی حسابدار و مشاور مالیاتی را میگیرد، نه جای مفاد قرارداد را.
شرایط خاص هر پرونده، قرارداد یا طبقهبندی شغلی ممکن است نتیجه را تغییر دهد.
فرمول بهای تمامشده تولید در این ابزار چیست؟
این ابزار مواد مستقیم، دستمزد مستقیم، سربار ساخت و کالای در جریان اول دوره را جمع میکند و کالای در جریان پایان دوره و بازیافت ضایعات را از این جمع کسر میکند.
تفاوت بهای ساخت و بهای تمامشده کالای فروشرفته چیست؟
بهای ساخت یا COGM هزینه محصولاتی است که در دوره تکمیل شدهاند. برای رسیدن به بهای تمامشده کالای فروشرفته یا COGS باید موجودی کالای ساختهشده اول دوره را به آن اضافه و موجودی پایان دوره را از آن کسر کرد.
مواد مستقیم و مواد غیرمستقیم چه تفاوتی دارند؟
مواد مستقیم را میتوان با صرفه اقتصادی به محصول مشخص ردیابی کرد؛ مواد غیرمستقیم مانند روانکار یا ملزومات عمومی معمولاً داخل سربار ساخت قرار میگیرند.
چه هزینههایی در سربار تولید قرار میگیرند؟
استهلاک و تعمیر ماشینآلات، انرژی کارخانه، دستمزد سرپرست و دستمزد غیرمستقیم، مواد غیرمستقیم و هزینههای مشترک تولید از نمونههای سربارند. هزینههای اداری و فروش جزو سربار ساخت نیستند.
کالای در جریان ساخت اول و پایان دوره چه اثری دارد؟
کالای در جریان اول دوره هزینهای است که از دوره قبل به تولید این دوره منتقل شده و برای همین به هزینهها اضافه میشود. کالای در جریان پایان دوره هنوز تمام نشده و باید از بهای محصولات تکمیلشده کم شود.
ضایعات چگونه در بهای تمامشده ثبت میشود؟
این ابزار مبلغ بازیافت یا فروش ضایعات را از هزینه ساخت کسر میکند. ضایعات عادی، ضایعات غیرعادی و دوبارهکاری ممکن است در حسابداری شرکت شما به شکلهای متفاوتی ثبت شوند.
برای تولید چند محصول چگونه هزینه مشترک را تقسیم کنیم؟
اول مواد و دستمزد مستقیم هر محصول را جدا کنید. بعد سربار و هزینههای مشترک را بر مبنایی مثل ساعت کار ماشین، ساعت کار مستقیم، مقدار تولید یا ارزش فروش تسهیم کنید و سهم هر محصول را جداگانه وارد کنید.
تعداد تولید شامل ضایعات است؟
خیر. برای بهای هر واحد، تعداد محصول سالم و تکمیلشده را وارد کنید. هزینه ضایعات عادی در هزینه تولید میماند. اگر ضایعات ارزش بازیافت دارد، آن را در ردیف ضایعات وارد کنید تا از هزینه کسر شود.
تفاوت بهای اولیه و بهای تبدیل چیست؟
بهای اولیه برابر مواد مستقیم بهعلاوه دستمزد مستقیم است. بهای تبدیل برابر دستمزد مستقیم بهعلاوه سربار ساخت است.
تفاوت حاشیه سود و درصد سود روی بهای تمامشده چیست؟
حاشیه سود، سود را نسبت به مبلغ فروش میسنجد؛ درصد سود یا مارکآپ، سود را نسبت به بهای تمامشده میسنجد. بنابراین این دو درصد معمولاً برابر نیستند.
آیا مالیات و هزینه فروش جزو بهای ساخت است؟
خیر. این صفحه بهای ساخت را محاسبه میکند. اگر میخواهید هزینههای اداری، توزیع، مالی یا مالیات را در قیمت هدف لحاظ کنید، آنها را جداگانه به مدل قیمتگذاری اضافه کنید.